Geschreven door:Esther Franse

‘Kleine’ incidenten, grote impact!

Incidenten die dicht bij de persoonlijke levenssfeer komen zoals zedenzaken of een familiedrama kunnen een grote impact hebben op een gemeenschap en daarmee op een gemeente. Het zijn incidenten die niet vallen onder de gecoördineerde regionale incidentenbestrijding zoals een grote brand of een ontploffing. Daarmee is vooraf niet precies bepaald wie er allemaal gealarmeerd en geïnformeerd moeten worden en ook niet welke acties bijvoorbeeld een gemeente moet nemen.  

Recente voorbeelden van zulke incidenten zijn de zedenzaak in Den Bommel, de verdwijning van Jennifer in Rotterdam en de ontvoering en vermoedelijke misbruik van een vijfjarig meisje uit Oudenbosch. Deze incidenten vragen enorm veel inzet vanuit gemeenten en toch hebben ze niet beschreven wat ze allemaal moeten doen om dergelijke incidenten het hoofd te bieden.

Als gemeentebestuur kun je samen met de partners op deze incidenten voorbereiden. Vragen als ‘met wie heb ik overleg op welk moment’, ‘hoe pak ik de communicatie aan’, ‘wat komt er allemaal kijken bij het organiseren van een informatieavond’ en ‘bij welk incident voert wie de regie’ kunnen worden beantwoord in een bestuurlijk draaiboek incidenten. In zo’n draaiboek kunnen ook afspraken gemaakt worden over nazorg. Je denkt dan vooraf met je partners na hoe je bepaalde incidenten zou kunnen aanpakken zodat je beter voorbereid bent als je er als gemeente voor komt te staan.

1 Reactie
Geschreven door:Johan de Vogel

“V&R Groep” een feit!

Het kan niemand ontgaan zijn dat we de afgelopen tijd bij V&R een flinke groei hebben doorgemaakt. Ooit begon ik met De Vogel Consultancy met als doel de overheid te ondersteunen bij veiligheid, crisisbeheersing en bijzondere wetten. Vrij snel ging ik samenwerken met Peter de Regt en vormden we V&R Consult. Nog steeds primair vanuit de gedachte om de overheid te ondersteunen met producten als consult, interim, detachering, coaching en advies.

Ons motto: professionals voor veiligheid en crisisbeheersing!

“Van het één komt het ander” zeggen ze wel eens. Vrij snel lieten we een lang gekoesterde wens van Peter in vervulling gaan en richtten we V&R Jongerenwerk op. We zijn actief op de markt met nieuw, modern jongerenwerk tegen een eerlijke en betaalbare prijs. We organiseren professioneel jongerenwerk voor gemeenten en welzijnsstichtingen. Samen met jongeren en bewoners creëren we een leefbare situatie: samen doen! Daarbij werken we informatie-gestuurd op basis van realtime informatie uit de dorpen, straten en stegen…

Ons motto: samen voor een positief straatbeeld!

Door onze contacten bij gemeenten, veiligheidsregio’s en andere overheidsinstanties gingen we ook aan de slag met opleidingen, trainingen en oefeningen. Afgelopen jaren is dit langzamerhand onze grootste activiteit geworden.  In het land merk ik dat mensen ons vooral kennen van onze onderwijsactiviteiten, maar we doen zoveel meer dan dat. Daarom maken we een duidelijke scheiding tussen ons consult-activiteiten en academie-activiteiten, waarbij we op de achtergrond volop samenwerken. Half vorig jaar richten we dan ook V&R Academie op. Binnen de academie zijn de docenten heel actief met mooie, efficiënte en toepasbare opleidingen, trainingen en oefeningen. Dit doen we op basis van het principe maatwerk, alles op maat gemaakt voor de klant.

Ons motto: vakbekwaamheid in veiligheid & crisisbeheersing!

Zo is de “V&R groep” een feit. Een ambitieus, ervaren en klantgericht bedrijf met drie prachtige onderdelen. Alles op maat gemaakt voor de klant en op basis van behoeften uit het werkveld. Concreet betekent dit ook dat er de afgelopen tijd een aantal praktische zaken is veranderd:

  1. Een nieuwe website waarin de drie “oude” sites zijn geïntegreerd, maar wel los bereikbaar zijn! Snuffel maar eens rond op www.vrconsult.nl, www.vracademie.nl of www.vrjongerenwerk.nl.
  2. Een nieuwe organisatiestructuur waarbij we zijn gaan werken met managers per bedrijfsonderdeel. Michiel van der Est voor V&R Consult, Esther Franse voor V&R Academie en Peter de Regt voor V&R Jongerenwerk. Zelf past mij de rol van algemeen directeur voor het geheel.
  3. Een nieuw kantoor omdat we niet meer in het huidige passen. Halverwege 2012 hopen we te verhuizen naar een schitterend monumentaal pand aan de Voorstraat in Middelharnis.
Geen reacties
Geschreven door:Aron Haasnoot

Opleiden, trainen en oefenen bij de Waterschappen

Nederland Waterland

De laatste jaren is eens te meer gebleken dat water een bedreiging kan vormen voor Nederland. De 26 waterschappen in ons land zijn dan ook 24 uur per dag 365 dagen per jaar bezig met het beheren van het water. Maar wat als er door de hoge waterstanden geen water meer afgevoerd kan worden? Wat als er een dijk door dreigt te breken waarachter een woonwijk is gevestigd met meer dan 600 huishoudens? Wat als er op een zomerse dag een grote hoeveelheid verontreinigd water richting een recreatieplas dreigt te stromen? Wie is waarvoor verantwoordelijk en hoe worden taken op elkaar afgestemd? Kent op tactisch, strategisch en operationeel niveau iedereen zijn/haar taken en verantwoordelijkheden? En wat is jouw rol ten opzichte van de netwerkpartners als gemeente, brandweer en politie?

Planvorming, een goede basis

De basis voor een goede crisisorganisatie van de waterschappen is vastgelegd in een zogenoemd calamiteitenplan, ook wel crisisbeheersingsplan genoemd. Hierin staat alle basisinformatie vermeld voor het optreden van de crisisorganisatie. Het is dan ook van groot belang dat de medewerkers de inhoud van het calamiteitenplan kennen en beheersen. Om de ontwikkelingen op het gebied van crisisbeheersing direct terug te koppelen naar je eigen crisisorganisatie is een jaarlijkse update van het calamiteitenplan van groot belang. Ook is het wettelijk verplicht om het calamiteitenplan eens per vier jaar geheel te herzien en te vernieuwen.

 Opleiden, trainen en oefenen

Een crisisorganisatie bij een waterschap is een ‘slapende’ organisatie. Dat wil zeggen dat er in de koude fase maar een paar personen verantwoordelijk zijn voor de crisisorganisatie. Mensen die in de warme fase een rol vervullen voor de crisisorganisatie zijn in hun dagelijkse werk (bijna) niet bezig met crisisbeheersing en komen hiermee pas in aanraking als ze worden opgeroepen. Op dat punt zit nu juist de gevoeligheid van de waterschappen als het gaat om crisisbeheersing. Het is dan ook van groot belang dat de medewerkers van de crisisorganisatie door het volgen van opleidingen en trainingen en het meedraaien van oefeningen wegwijs worden gemaakt in hun rol, taak en verantwoordelijkheid tijdens een ramp of crisis. Aan de hand van een goede analyse  van de kwaliteit van de crisisorganisatie kan een OTO-jaarplan op worden gesteld. Hierin worden alle opleidingen, trainingen en oefeningen voor dat jaar vermeld. Om de crisisorganisatie jaarlijks (en structureel) van een kwaliteitsinjectie te voorzien dient een (meerjaren) OTO-beleid opgesteld te worden. Dit OTO-beleidsplan geeft richtlijnen aan voor de kwaliteitsverbetering van de crisisorganisatie. Per jaar wordt aangegeven welk niveau de crisisorganisatie van uw waterschap dient te behalen en op welke manier dit niveau behaald kan worden.

Om invulling te geven aan het OTO-beleidsplan moeten er op maat gemaakte en doelgerichte opleidingen, trainingen en oefeningen worden gehouden. Naast het feit dat de kwaliteit van de crisisorganisatie hierdoor zienderogen toeneemt zorgt het ook voor een stukje bereidwilligheid en draagvlak bij de medewerkers van de organisatie. De ervaring leert dat door het geven van interessante opleidingen, trainingen en oefeningen mensen vaak enthousiast worden over crisisbeheersing. Dit leidt ertoe dat mensen vaak bereid zijn in het vervolg mee te denken over het verbeteren van de organisatie.

Netwerkpartners

Waterschappen zijn tijdens een ramp of crisis vaak afhankelijk (of hebben te maken met) netwerkpartners. Het is daarom voor medewerkers van de crisisorganisatie, naast het beheersen van hun eigen rol en taken, van belang dat zij de weten wat hun netwerkpartners doen en hoe die zich verhouden tot de taken en verantwoordelijkheden van de waterschappen. Kennen en gekend worden! Overigens is het voor een goede samenwerking met de netwerkpartners op het gebied van opleiden, trainen en oefenen wel van belang dat eerst de (interne) crisisorganisatie van het waterschap van voldoende kwaliteit is.

2 Reacties
Geschreven door:Michiel van der Est

Integraal Veiligheidsbeleid

Eén van de belangrijkste aandachtspunten op landelijk, provinciaal, regionaal en lokaal niveau is veiligheid. Op het gebied van lokale veiligheid voert de gemeente de regie. Door de geplande wijziging van de Gemeentewet (wetsvoorstel versteviging regierol gemeenten) zal de regierol van de gemeente t.a.v. het lokaal veiligheidsbeleid verstevigd worden. Een van de maatregelen is dat de gemeenteraad verplicht wordt tot het eens in de vier jaar vaststellen van een integraal veiligheidsplan.

Het opstellen van integraal veiligheidsbeleid wordt zodoende wettelijk verankerd. Daarnaast speelt ook het collegeprogramma en de structuur van de werkwijze op het veiligheidsterrein een belangrijke rol in het opstellen van integraal veiligheidsbeleid.

Belang integraal veiligheidsbeleid
Het is belangrijk bij het opstellen van integraal veiligheidsbeleid om nauw samen te werken met zorg- en justitiële ketenpartners. Hierdoor is het mogelijk om effectief veiligheidsbeleid te voeren. Het doel is natuurlijk gericht op het voorkomen van problemen. Maar ook in de repressieve sfeer is een goed integraal veiligheidsbeleid effectief.

Samen bereiken we meer. Integraal veiligheidsbeleid maakt het mogelijk om een verbinding te leggen tussen de diversiteit aan zaken, die in meer of mindere mate onder de noemer veiligheid te brengen zijn. Een voorbeeld hiervan is het onderhoud van openbaar groen. Alle struiken worden gesnoeid op een bepaalde hoogte. Deze hoogte aanpassen kan gevolgen hebben voor het veiligheidsgevoel van bewoners in combinatie met de verlichting.

Samenwerking = versterking
Dit beperkt zich uiteraard niet tot de gemeentegrenzen. Samenwerken op het gebied van integrale veiligheid met omliggende gemeenten heeft een duidelijke meerwaarde voor de kwaliteit van het beleid (betrokkenheid partners, inzet van middelen, opzetten van gezamenlijke projecten). Integraal veiligheidsbeleid kost dus geen extra geld. De gemeente zoekt samenwerking met bestaande budgetten en partners (veiligheidsregio, politie). Uiteindelijk blijkt samenwerking vele malen goedkoper.

Degelijk, gedragen en vooral praktisch beleid dient de kern te zijn van het integraal veiligheidsbeleid. De veiligheidscoördinator / ambtenaar openbare orde en veiligheid dient met de voeten in de klei te staan en dient te weten wat er speelt in de maatschappij. Andere steekwoorden zijn overtuigingskracht, professioneel, visionair, praktisch.

De afgelopen periode heb ik veel expertise op het gebied van openbare orde en veiligheid op kunnen bouwen. Door de projectmatige aanpak met experts vanuit het veiligheidsveld wordt maatwerk geleverd bij het opstellen van integraal veiligheidsbeleid. Op kan je op een efficiënte, maar doeltreffende manier vormgeven aan praktisch beleid en uitvoering daarvan.

Geen reacties
Geschreven door:Michiel van der Est

Incidentenplan Riolering

“Vervuild bluswater Moerdijk in noodbuffer”
“Afvalwater op straat na stroomstoring”
“Waterschap maakt vervuilde sloot schoon na persleidingbreuk”
“Riolering stroomt over door extreem zware regenval”

Enkele koppen van nieuwsartikelen met betrekking tot de riolering. Gemeenten hebben een dagtaak aan het vernieuwen, beheren en onderhouden van rioleringsstelsels. Een toekomstbestendig rioleringssysteem (o.a. afvoer van grote hoeveelheden regenwater) is het uitgangspunt. Dit wordt beleidsmatig vastgelegd in een gemeentelijk rioleringsplan, kortweg GRP. Maar gezien de bovenstaande krantenkoppen is het uitbreiden van de capaciteit vaak niet voldoende. Gemeenten zullen meer moeten doen om het rioleringssysteem draaiende te houden. Een praktische voorbereiding op realistische incidenten is minstens zo belangrijk. Te denken valt hierbij aan incidenten zoals een gevaarlijke lozing (vervuild bluswater), stroomstoring bij de gemalen, persleidingbreuk of overbelasting van de riolering.

Een van de aspecten die gemeenten dus aan de voorkant kan regelen, is het opstellen van een incidentenplan riolering (IPR). Een Incidentenplan Riolering is een plan waardoor gemeenten goed zijn voorbereid wanneer zich ernstige en acute problemen voordoen met de riolering. Deze voorbereiding wordt in de veiligheidsketen ook wel preparatie genoemd, verwijzend naar het Engelse ‘preparation’.

De riolering maakt deel uit van de waterketen en heeft relaties met het watersysteem. Afstemming binnen de gemeente en tussen de gemeente en de verschillende beheerders, operationele diensten en eigenaren is daarom belangrijk. De aanpak van V&R Consult richt zich specifiek op deze afstemming. Het IPR wordt door een multidisciplinair projectteam opgesteld, met vertegenwoordigers van de gemeente, brandweer, Omgevingsdienst, Waterschap en Rijkswaterstaat. De Leidraad Incidentenplan Riolering van Rioned vormt de basis van het incidentenplan.

De meerwaarde van het incidentenplan is dat het onderdeel wordt van het toekomstige Draaiboek Ruimtebeheer, dat zijn basis vindt in de nieuwe crisisbeheersingsorganisatie: de Taakorganisatie Omgevingszorg uit het Regionaal Crisisplan van de Veiligheidsregio. Elke Veiligheidsregio is verplicht vóór 01-10-2011 een Regionaal Crisisplan te hebben vastgesteld. Het proces Ruimtebeheer heeft betrekking op het nemen van maatregelen voor het beheer van de openbare ruimte van de gemeente. Het gaat om taken op het gebied van openbare verlichting, rioleringen, wegen, water en groen. Het onderscheid tussen de Taakorganisatie Omgevingszorg en het Draaiboek Ruimtebeheer laat zich als volgt omschrijven:
• De Taakorganisatie Omgevingszorg beschrijft wat het proces Ruimtebeheer precies inhoudt: taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden. Dit geldt voor alle gemeenten.
• Het Draaiboek Ruimtebeheer beschrijft hoe een gemeente lokaal uitvoering geeft aan het proces Ruimtebeheer. Gemeenten zijn dus zelf verantwoordelijk voor de inhoud van het draaiboek: de ‘hoe-vraag’.

V&R Consult heeft veel expertise op het gebied van crisisbeheersing. Door de projectmatige aanpak met experts vanuit de waterketen wordt het IPR geen theoretisch verhaal. Het IPR wordt een praktisch plan met duidelijke en direct bruikbare informatie op het moment dat het plan nodig is: ten tijde van een calamiteit. Het bevat goede afspraken over bereikbaarheid van betrokkenen die kennis hebben van de stelsels en beschikbaarheid van juiste tekeningen. Maatwerk is hierbij belangrijk!

Geen reacties